Λόγος εἰς τὰ ΠΑΘΗ καὶ τὴν ΣΤΑΥΡΩΣΙΝ τοῦ Κυρίου καὶ Θεοῦ καὶ Σωτήρος ἡμῶν ΧΡΙΣΤΟΥ, ἐκ τοῦ «Νέου Θησαυροῦ» Γεωργίου Σουγδουρῆ.

Βλέπων δὲ οὗτος τὸν ἥλιον σκοτιζόμενον, τὴν γῆν σειομένην καὶ τὰς πέτρας σχιζομένας, ἐφοβήθη καὶ αὐτὸς καὶ οἱ στρατιῶται αὐτοῦ, διὸ καὶ ἐβόησε διὰ φωνῆς μεγάλης· «Ἀληθῶς Θεοῦ Υἱὸς ἦν οὗτος». Ὤ τῆς πωρώσεως τῶν ἀγνωμόνων Ἰουδαίων! Οἱ ἐθνικοὶ στρατιῶται ἐπίστευσαν μετὰ τοῦ ἑκατοντάρχου καὶ οἱ ἀρχιερεῖς, οἱ λέγοντες ὅτι γνωρίζουν τὸν Νόμον καὶ τοὺς Προφήτας, ἀπετυφλώθησαν. Ποῦ εἶναι ἐκεῖνοι, ὅπου ἔλεγον, ἄς κατέβῃ ἀπὸ τὸν Σταυρὸν νὰ πιστεύσωμεν εἰς Αὐτόν; Διατί τώρα, βλέποντες τοσαῦτα θαύματα, δὲν πιστεύουν; Πρεπόντως ἐλέγομεν, ὅτι ὄχι ἐκ πίστεως ἔλεγον τὸν λόγον ἐκεῖνον, οὔτε εἶχον σκοπὸν ἀληθινὸν νὰ πιστεύσουν, ἀλλὰ μόνον χάριν γέλωτος καὶ πρὸς χλευασμὸν τὰ ἔλεγον. Διότι ἐὰν ἤθελον νὰ ἴδωσι θαῦμα καὶ νὰ πιστεύσουν, ἰδοὺ ἂς ἴδωσι τώρα, ὄχι θαῦμα ἕν, ἀλλὰ θαύματα πέντε, τὸ καταπέτασμα σχιζόμενον, τὴν γῆν σειομένην, τὰς πέτρας σχιζομένας, τὰ μνήματα ἀνοιγόμενα, τοὺς νεκροὺς ἀνισταμένους.

«Ἦσαν δὲ ἐκεῖ καὶ γυναῖκες πολλαί, ἀπὸ μακρόθεν θεωροῦσαι· αἵτινες ἠκολούθησαν τῷ Ἰησοῦ ἀπὸ τῆς Γαλιλαίας, διακονοῦσαι αὐτῷ. Ἐν αἷς ἦν Μαρία ἡ Μαγδαληνή, καὶ Μαρία ἡ τοῦ Ἰακώβου καὶ Ἰωσῆ μήτηρ, καὶ ἡ μήτηρ τῶν υἱῶν Ζεβεδαίου» (Ματθ. κζ’ 55-56).

Περὶ τῶν Ἁγίων τούτων Γυναικῶν, αἵτινες παρευρίσκοντο εἰς τὴν Σταύρωσιν τοῦ Κυρίου, ὡμιλήσαμεν καὶ προηγουμένως ἑρμηνεύοντες τὴν ρῆσιν τοῦ θείου Εὐαγγελιστοῦ Ἰωάννου· «Εἱστήκεισαν δὲ παρὰ τῷ Σταυρῷ τοῦ Ἰησοῦ ἡ Μήτηρ αὐτοῦ καὶ ἡ ἀδελφὴ τῆς Μητρὸς αὐτοῦ, Μαρία ἡ τοῦ Κλωπᾶ καὶ Μαρία ἡ Μαγδαληνή». Ποῖαι δὲ εἶναι αἱ ἐνταῦθα ὑπὸ τοῦ Εὐαγγελιστοῦ Ματθαίου ὀνομαστικῶς ἀναφερόμεναι γυναῖκες; Ἦσαν, λέγει, ἐκεῖ γυναῖκες πολλαί, μεταξὺ τῶν ὁποίων ἦσαν Μαρία ἡ Μαγδαληνή, Μαρία ἡ τοῦ Ἰακώβου καὶ Ἰωσῆ μήτηρ, καὶ ἡ μήτηρ τῶν υἱῶν Ζεβεδαίου. Καὶ περὶ μὲν τῆς Μαρίας τῆς Μαγδαληνῆς καὶ τῆς μητρὸς τῶν υἱῶν Ζεβεδαίου εὐκόλως δύναται νὰ ἐννοήσῃ τις ποῖαι εἶναι, διότι ἡ μὲν Μαρία ἡ Μαγδαληνὴ πολλάκις ἐν τῷ ἱερῷ Εὐαγγελίῳ ἀναφέρεται καὶ ἑορτάζεται αὕτη κατὰ τὴν κβ’ (22αν) Ἰουλίου [8], οἱ δὲ υἱοὶ Ζεβεδαίου εἶναι οἱ Ἅγιοι Ἀπόστολοι Ἰάκωβος καὶ Ἰωάννης ὁ Εὐαγγελιστής, τούτων δὲ ἡ μήτηρ παρηκολούθει τὴν Σταύρωσιν τοῦ Κυρίου.


Ὑποσημειώσεις

[1] Θευδᾶς· ἡγέτης Ἰουδαϊκῆς ἐπαναστατικῆς κινήσεως συνισταμένης ἐκ τετρακοσίων ἀνδρῶν, ἥτις ἐθεώρει τοῦτον ὡς Μεσσίαν. Ὁ Θευδᾶς ἐξετελέσθη ὡς στασιαστὴς ὑπὸ τῶν Ρωμαίων, χρόνον τινὰ ἐνωρίτερον τοῦ Χριστοῦ. Τοῦτον ἀναφέρει ὁ θεῖος Λουκᾶς ἐν ταῖς Πράξεσι (εʹ 36).
[2] Ἡ νῆσος Ποντία ἰταλιστὶ ὀνομάζεται Πόντζια.
[3] Κατὰ τὸν ἀείμνηστον Ἰωὴλ Γιαννακόπουλον («Ἡ Παλαιὰ Διαθήκη», τόμ. Αʹ σελ. 31), μονὰς τῶν ἑβραϊκῶν ἀργυρῶν νομισμάτων τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης εἶναι τὸ τάλαντον, βάρους 34,5 κιλῶν, ὅπερ ὑποδιαιρεῖται εἰς 60 μνᾶς, βάρους 575 γραμμαρίων ἑκάστη.
[4] Βλέπε ἐν τόμῳ Ιʹ τοῦ ἡμετέρου «Μεγάλου Συναξαριστοῦ τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας».
[5] Σ.τ.Ε. Ἡ ἀπάντησις εἰς τὸ παρὸν ἐρώτημα συνεγράφη ἐξ ἀρχῆς ὑπὸ τῆς ὁμάδος τῶν ἐπιμελητῶν τῆς παρούσης ἐκδόσεως, πρὸς ὀρθοτέραν καὶ ἐπιστημονικῶς πληρεστέραν ἐνημέρωσιν τοῦ φιλομαθοῦς ἀναγνωστικοῦ κοινοῦ.
[6] Περὶ τῆς χρήσης τῶν Ἀραμαϊκῶν ὡς καθομιλουμένην γλῶσσαν, ὑπενθυμίζομεν τὰς ἐν τῇ Καινῇ Διαθήκῃ ἀπαντώσας λέξεις καὶ φράσεις· ρακὰ (Ματθ. εʹ 41), μαμωνᾶς (Ματθ. ϛʹ 24), Γολγοθᾶ (Ματθ. κζʹ 33), Ἠλί, Ἠλί, λαμὰ σαβαχθανὶ (Ματθ. κζʹ 46), ταλιθὰ κούμι (Μάρκ. εʹ 41), ἐφφαθὰ (Μάρκ. ζʹ 34), ἀββᾶ (Μάρκ. ιδʹ 36), Βηθσαϊδὰ (Ἰωάν. εʹ 2), Γαββαθᾶ (Ἰωάν. ιθʹ 13), Ἀκελδαμὰ (Πραξ. αʹ 19), μαρὰν ἀθὰ (Αʹ Κορ. ιϛʹ 22), Ἀρμαγεδὼν (Ἀποκ. ιʹ 16).
[7] Περὶ τοῦ Ἁγίου Μάρτυρος Λογγίνου τοῦ Ἑκατοντάρχου βλέπε ἐν τόμῳ Ιʹ τοῦ ἡμετέρου «Μεγάλου Συναξαριστοῦ τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας», τῇ ιϛʹ (16ῃ) τοῦ μηνὸς Ὀκτωβρίου.
[8] Βλέπε περὶ τῆς Ἁγίας ταύτης ἐν τόμῳ Ζʹ τοῦ ἡμετέρου «Μεγάλου Συναξαριστοῦ τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας», τῇ κβʹ (22ᾳ) τοῦ μηνὸς Ἰουλίου.