Λόγος εἰς τὰ ΠΑΘΗ καὶ τὴν ΣΤΑΥΡΩΣΙΝ τοῦ Κυρίου καὶ Θεοῦ καὶ Σωτήρος ἡμῶν ΧΡΙΣΤΟΥ, ἐκ τοῦ «Νέου Θησαυροῦ» Γεωργίου Σουγδουρῆ.

ΕΙΚΟΝΑ
Τοιχογραφία ἐκ τῆς Ἱ. Μονῆς Μεγάλου Μετεώρου.
Ἔργον ΙϚʹ αἰῶνος.

Ἀλλὰ ἰδέτε τὴν ἄπειρον μακροθυμίαν τοῦ Χριστοῦ καὶ τὴν ἀπανθρωπίαν τῶν στρατιωτῶν! Διότι κανὲν μέλος τοῦ Χριστοῦ δὲν ἄφησαν οἱ μιαροὶ ἀπαίδευτον· τὴν κεφαλήν, μὲ τὸν ἀκάνθινον στέφανον καὶ τὴν τύψιν τοῦ καλάμου· τὸ πρόσωπον, μὲ τὰ ἐμπτύσματα· τὰς σιαγόνας, μὲ τὰ ραπίσματα· τὴν χεῖρα, μὲ τὸν κάλαμον· τὸ στόμα, μὲ τὴν γεῦσιν τοῦ ὄξους, τὸ σῶμα ὅλον, μὲ τὴν ἔνδυσιν τῆς χλαμύδος. Ἀλλὰ μὴ γινώμεθα καὶ ἡμεῖς, εὐλογημένοι Χριστιανοί, ὅπως οἱ στρατιῶται ἐκεῖνοι, οἵτινες γονατίζοντες ἐνέπαιζον τὸν Χριστόν. Διότι ὅταν καὶ ἡμεῖς, ἐρχόμενοι εἰς τὴν Ἐκκλησίαν, ἔχωμεν τὸν νοῦν μας εἰς κοσμικὰς φροντίδας καὶ εἰς ἀτόπους ἐπιθυμίας, τότε καὶ ἐὰν γονατίζωμεν ἐνώπιον τοῦ Χριστοῦ καὶ προσκυνοῦμεν Αὐτόν, ὅμως ὡς χριστομπαῖκται λογιζόμεθα.

«Καὶ ὅτε ἐνέπαιξαν αὐτῷ ἐξέδυσαν αὐτὸν τὴν χλαμύδα καὶ ἐνέδυσαν αὐτὸν τὰ ἱμάτια αὐτοῦ, καὶ ἀπήγαγον αὐτὸν εἰς τὸ σταυρῶσαι. Ἐξερχόμενοι δὲ εὗρον ἄνθρωπον Κυρηναῖον, ὀνόματι Σίμωνα· τοῦτον ἠγγάρευσαν, ἵνα ἄρῃ τὸν Σταυρὸν αὐτοῦ» (Ματθ. κζ’ 31-32).

Μετὰ δὲ τὸν ὑπὸ τῶν στρατιωτῶν ἐμπαιγμὸν τοῦ Χριστοῦ ἐξέδυσαν Αὐτὸν τὴν χλαμύδα ἐκείνην, καὶ ἐνέδυσαν Αὐτὸν πάλιν τὰ ἐνδύματα Αὐτοῦ καὶ τὸν ἐπῆραν νὰ τὸν σταυρώσουν. Καὶ κατ’ ἀρχὰς μέν, ὡς λέγει ὁ Εὐαγγελιστὴς Ἰωάννης, ἐξῆλθεν ὁ Χριστός, βαστάζων τὸν Σταυρὸν αὐτοῦ, ἵνα πληρωθῇ ἡ προφητεία τοῦ Προφήτου Ἡσαΐου, τὴν ὁποίαν λέγει εἰς τὸ ἔνατον κεφάλαιον· «Οὗ ἡ ἀρχὴ ἐγενήθη ἐπὶ τοῦ ὤμου Αὑτοῦ» (Ἡσαΐας θ’ 6), ὕστερον δὲ λυπηθέντες Αὐτὸν οἱ ἀνελεήμονες στρατιῶται, ἠγγάρευσαν ἄνθρωπόν τινα Σίμωνα λεγόμενον, νὰ βαστάζῃ τὸν Σταυρόν. Ἦτο δὲ ὁ Σίμων οὗτος ἀπὸ τὰ μέρη τῆς Κυρήνης, ἥτις εὑρίσκεται εἰς τὰ σύνορα τῆς Ἀφρικῆς. Τὰ περὶ τοῦ Σίμωνος τούτου σαφηνίζων ἔτι περισσότερον ὁ Εὐαγγελιστὴς Μάρκος, λέγει καὶ τὰ ὀνόματα τῶν παιδίων αὐτοῦ, Ἀλεξάνδρου καὶ Ρούφου.

«Καὶ ἐλθόντες εἰς τόπον λεγόμενον Γολγοθᾶ, ὅ ἐστι λεγόμενος Κρανίου τόπος, ἔδωκαν αὐτῷ πιεῖν ὄξος μετὰ χολῆς μεμιγμενέν· καὶ γευσάμενος οὐκ ἤθελε πιεῖν» (Ματθ. κζ’ 33-34).

Ἀλλὰ τίνος ἕνεκεν ἔστησαν τὸν Σταυρὸν ἐπάνω εἰς τὸν τόπον τοῦ Κρανίου; Διότι ἔπρεπεν ἐκεῖ, ὅπου ἦτο τεθαμμένος ὁ παλαιὸς Ἀδάμ, νὰ σταυρωθῇ καὶ ὁ νέος Ἀδάμ, δηλονότι ὁ Χριστός, ἵνα ζωοποιήσῃ ἐκεῖνον, θανατωθέντα ὑπὸ τοῦ ὄφεως.


Ὑποσημειώσεις

[1] Θευδᾶς· ἡγέτης Ἰουδαϊκῆς ἐπαναστατικῆς κινήσεως συνισταμένης ἐκ τετρακοσίων ἀνδρῶν, ἥτις ἐθεώρει τοῦτον ὡς Μεσσίαν. Ὁ Θευδᾶς ἐξετελέσθη ὡς στασιαστὴς ὑπὸ τῶν Ρωμαίων, χρόνον τινὰ ἐνωρίτερον τοῦ Χριστοῦ. Τοῦτον ἀναφέρει ὁ θεῖος Λουκᾶς ἐν ταῖς Πράξεσι (εʹ 36).
[2] Ἡ νῆσος Ποντία ἰταλιστὶ ὀνομάζεται Πόντζια.
[3] Κατὰ τὸν ἀείμνηστον Ἰωὴλ Γιαννακόπουλον («Ἡ Παλαιὰ Διαθήκη», τόμ. Αʹ σελ. 31), μονὰς τῶν ἑβραϊκῶν ἀργυρῶν νομισμάτων τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης εἶναι τὸ τάλαντον, βάρους 34,5 κιλῶν, ὅπερ ὑποδιαιρεῖται εἰς 60 μνᾶς, βάρους 575 γραμμαρίων ἑκάστη.
[4] Βλέπε ἐν τόμῳ Ιʹ τοῦ ἡμετέρου «Μεγάλου Συναξαριστοῦ τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας».
[5] Σ.τ.Ε. Ἡ ἀπάντησις εἰς τὸ παρὸν ἐρώτημα συνεγράφη ἐξ ἀρχῆς ὑπὸ τῆς ὁμάδος τῶν ἐπιμελητῶν τῆς παρούσης ἐκδόσεως, πρὸς ὀρθοτέραν καὶ ἐπιστημονικῶς πληρεστέραν ἐνημέρωσιν τοῦ φιλομαθοῦς ἀναγνωστικοῦ κοινοῦ.
[6] Περὶ τῆς χρήσης τῶν Ἀραμαϊκῶν ὡς καθομιλουμένην γλῶσσαν, ὑπενθυμίζομεν τὰς ἐν τῇ Καινῇ Διαθήκῃ ἀπαντώσας λέξεις καὶ φράσεις· ρακὰ (Ματθ. εʹ 41), μαμωνᾶς (Ματθ. ϛʹ 24), Γολγοθᾶ (Ματθ. κζʹ 33), Ἠλί, Ἠλί, λαμὰ σαβαχθανὶ (Ματθ. κζʹ 46), ταλιθὰ κούμι (Μάρκ. εʹ 41), ἐφφαθὰ (Μάρκ. ζʹ 34), ἀββᾶ (Μάρκ. ιδʹ 36), Βηθσαϊδὰ (Ἰωάν. εʹ 2), Γαββαθᾶ (Ἰωάν. ιθʹ 13), Ἀκελδαμὰ (Πραξ. αʹ 19), μαρὰν ἀθὰ (Αʹ Κορ. ιϛʹ 22), Ἀρμαγεδὼν (Ἀποκ. ιʹ 16).
[7] Περὶ τοῦ Ἁγίου Μάρτυρος Λογγίνου τοῦ Ἑκατοντάρχου βλέπε ἐν τόμῳ Ιʹ τοῦ ἡμετέρου «Μεγάλου Συναξαριστοῦ τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας», τῇ ιϛʹ (16ῃ) τοῦ μηνὸς Ὀκτωβρίου.
[8] Βλέπε περὶ τῆς Ἁγίας ταύτης ἐν τόμῳ Ζʹ τοῦ ἡμετέρου «Μεγάλου Συναξαριστοῦ τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας», τῇ κβʹ (22ᾳ) τοῦ μηνὸς Ἰουλίου.