Τῇ αὐτῇ ἡμέρᾳ μνήμη τοῦ ἐν Ἁγίοις Πατρὸς ἡμῶν ΓΕΡΜΑΝΟΥ Ἀρχιεπισκόπου Κωνσταντινουπόλεως.

Τοῦ δὲ ἁγιωτάτου Πατριάρχου Κύρου εἰς τὴν ἐξορίαν ἀποθανόντος καὶ τοῦ ψευδοπατριάρχου Ἰωάννου (712-714) τοῦ αἱρετικοῦ καθαιρεθέντος, οὗτος ὁ Ἅγιος Γερμανὸς προεβιβάσθη εἰς τὸν Πατριαρχικὸν θρόνον τῆς Κωνσταντινουπόλεως ἐν ἔτει ψιε (715). Ἡ ἐκλογή του δὲν ἐγένετο ὑπὸ τοῦ Πάπα Γρηγορίου τοῦ δευτέρου, ὡς ψευδῶς λέγουσιν οἱ Παπικοί, ἀλλὰ ὑπὸ τῆς συναθροισθείσης ἐν Κωνσταντινουπόλει Συνόδου ἐπὶ τῆς βασιλείας Ἀρτεμίου, τοῦ καὶ Ἀναστασίου Β’ ὀνομαζομένου, μὲ πολλὴν μάλιστα χαρὰν τῶν Ὀρθοδόξων, ὡς ἀξίου ναὶ πλήρους τῆς Χάριτος τοῦ Ἁγίου Πνεύματος.

Ὁ χρονογράφος Θεοφάνης περιέσωσε τὸ τῆς ἐκλογῆς ὑπόμνημα, ὅπερ διαλαμβάνει ἐπὶ λέξει τὰ ἑξῆς: «Ψήφῳ καὶ δοκιμασίᾳ τῶν θεοσεβεστάτων Πρεσβυτέρων καὶ Διακόνων καὶ παντὸς τοῦ εὐαγοῦς Κλήρου καὶ τῆς Ἱερᾶς Συγκλήτου καὶ τοῦ φιλοχρίστου λαοῦ τῆς θεοφυλάκτου ταύτης καὶ βασιλίδος πόλεως, ἡ θεία Χάρις ἡ πάντοτε τὰ ἀσθενῆ θεραπεύουσα καὶ τὰ ἐλλείποντα ἀναπληροῦσα, μετατίθεται Γερμανὸν τὸν Ὁσιώτατον Μητροπολίτην καὶ Πρόεδρον τῆς Κυζίκου Μητροπόλεως εἰς Ἐπίσκοπον ταύτης τῆς θεοφυλάκτου καὶ βασιλίδος τῶν πόλεων. Ὅταν δὲ συνώδευον αὐτὸς μεταβαίνοντα εἰς τὴν Καθολικὴν Ἐκκλησίαν τῆς Ἁγίας Σοφίας, συνέτρεχεν ὁ λαὸς πρὸς τὴν Ἐκκλησίαν μὲ πόθον πολύν, ἵνα ἴδουν τὸν νεοεκλεγέντα Πατριάρχην, ἐπειδὴ ἦτο οὗτος περιφανὴς καὶ ἐνάρετος. Διέπρεψε δὲ ὁ Ἅγιος ἐν τῷ θρόνῳ ἐν πάσῃ ἀρετῇ καὶ ἁγιότητι καὶ προφητικοῦ χαρίσματος ἠξιώθη καὶ τὰ μέλλοντα προέβλεπε καὶ προέλεγε προφητικῶς, ἓν τῶν ὁποίων εἶναι καὶ τὸ ἑξῆς, τὸ ὁποῖον συνέβη τότε.

Γυνή τις, ὀνόματι Ἄννα, ἔγκυος οὖσα, ἐπλησίασε πρὸς τὸν Ἅγιον καὶ ἐφώναξε πρὸς αὐτόν, μετὰ πίστεως εἰποῦσα· «Εὐλόγησον, Δέσποτα, τὸ συλληφθὲν ἐν τῇ γαστρί μου». Ὁ δὲ Πατριάρχης, ἀτενίσας πρὸς αὐτὴν καὶ προβλέψας διὰ τῶν διορατικῶν του ὀφθαλμῶν ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἔμελλε νὰ συμβῇ, εἶπεν· «Ὁ Κύριος ἂς εὐλογήσῃ αὐτὸ διὰ πρεσβειῶν τοῦ Ἁγίου Πρωτομάρτυρος Στεφάνου». Διὰ τῶν λόγων τούτων προεφήτευσεν ὁ Ἅγιος, ὅτι θὰ γεννηθῇ παιδίον ἄρρεν, τὸ ὁποῖον θὰ λάβῃ τὸ ὄνομα τοῦ Ἁγίου Στεφάνου. Τὴν προφητείαν δὲ ταύτην ἐπεβεβαίωσε καὶ διὰ θαύματος. Διότι, ὅτε ἔλεγεν ὁ Ἅγιος τούτους τοὺς λόγους, εἶδεν ἡ γυνὴ ἐκείνη, καθὼς κατόπιν ἡ ἰδία μεθ’ ὅρκου τοὺς πάντας ἐβεβαίωσεν, ὅτι φλὸξ πυρίνη ἐξῆλθεν ἐκ τοῦ στόματος τοῦ Πατριάρχου καὶ ἐκ τούτου ἐπίστευσεν αὕτη, ὅτι ἀψευδεῖς ἦσαν οἱ λόγοι του.


Ὑποσημειώσεις

[1] Οὗτος εἶναι ὁ Ἅγιος Ὁσιομάρτυς καὶ Ὁμολογητὴς Στέφανος, ὅστις ἑορτάζεται τὴν κηʹ (28ην) Νοεμβρίου (βλέπε ἐν τόμῳ ΙΑʹ τοῦ ἡμετέρου «Μεγάλου Συναξαριστοῦ τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας»).

[2] Βλέπε περὶ τούτου εἰς τὴν ιϛʹ (16ην) Αὐγούστου, ἐν τόμῳ Ηʹ τοῦ ἡμετέρου «Μεγάλου Συναξαριστοῦ τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας».

[3] Βλέπε περὶ ταύτης εἰς τὴν ιβʹ (12ην) Ἰουλίου, ἐν τόμῳ Ζʹ τοῦ ἡμετέρου «Μεγάλου Συναξαριστοῦ τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας».

[4] Περὶ τούτου, ὡς καὶ περὶ τοῦ ποῖαι εἶναι αἱ ὑπὸ τοῦ θείου Λουκᾶ ποιηθεῖσαι ἱεραὶ Εἰκόνες, βλέπε εἰς τὴν ιηʹ (18ην) Ὀκτωβρίου, ἐν τόμῳ Ιʹ τοῦ ἡμετέρου «Μεγάλου Συναξαριστοῦ τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας».

[5] Περὶ τοῦ θαύματος τούτου, τὸ ὁποῖον ἐξιστορεῖ ὁ Μέγας Ἀθανάσιος, βλέπε εἰς τὴν ὑποσημείωσιν τοῦ Συναξαρίου τοῦ Ἁγίου Μάρτυρος Βαρυψαβᾶ, Σεπτεμβρίου ιʹ (10ην), ἐν τόμῳ Θʹ τοῦ ἡμετέρου «Μεγάλου Συναξαριστοῦ τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας».

[6] Παρὰ τὸν πάνσεπτον Ναὸν τῆς Ἁγίας Σοφίας ἦτο ἡ περίφημος Βιβλιοθήκη ἥτις, ὡς λέγεται, περιεῖχε περὶ τὰς ἑπτακοσίας χιλιάδας βιβλίων. Ἐντὸς τῆς Βιβλιοθήκης ταύτης ὑπῆρχον καὶ δώδεκα σχολαί, εἰς τὰς ὁποίας ἐδίδασκον δώδεκα σοφοὶ διδάσκαλοι, οἱ ὁποῖοι, κατὰ μίμησιν τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ καὶ τῶν Δώδεκα Ἁγίων Ἀποστόλων, ἦσαν μαθηταὶ τοῦ πρώτου διδασκάλου, ὅστις διέμενεν ἐκεῖ, ἐντὸς οἰκίας βασιλικῆς καὶ ἐλέγετο Οἰκουμενικὸς Διδάσκαλος. Ἐλάμβανε δὲ οὗτος τὸ ὀφφίκιον καὶ τὴν τιμὴν ταύτην παρὰ τοῦ βασιλέως μὲ τὴν εὐλογίαν τοῦ Πατριάρχου. Τοῦτον λοιπὸν τὸν διδάσκαλον ἐκάλεσεν ὁ βασιλεύς.

[7] Χορδαψός· εἶδος εἰλεοῦ, πάθησις τῶν ἐντέρων, ἀπόφραξις, συστροφή.

[8] Σημειοῦμεν ἐνταῦθα, ὅτι εἰς τὸν Ἅγιον τοῦτον Γερμανὸν ἀνήκει καὶ ἡ φρικτὴ περὶ Μετανοίας διήγησις, ἡ περιληφθεῖσα ὑπὸ τοῦ Ὁσίου Νικοδήμου τοῦ Ἁγιορείτου εἰς τὸ «Νέον Ἐκλόγιον», ἥτις ἐν τῷ «Εὐεργετινῷ» φέρεται ἐπ’ ὀνόματι τοῦ Ἁγίου Ἀμφιλοχίου (βλ. «Εὐεργετινόν», ἡμετέρα ἔκδοσις, βιβλ. Αʹ, ὑπόθ. Αʹ, ἀπόφθ. Εʹ).